De invloed van kleur

Over de invloed van kleur op het mentaal welbevinden zijn geen eenduidige conclusies te trekken. Wel kan kleur een bepaald effect hebben, waardoor er bewuste en gerichte kleurkeuzes gemaakt kunnen worden. Materiaal en kleur zijn instrumenten om een bepaalde sfeer te creëren. Het is verbazend wat allemaal kan met kleur. Kleur kan iets benadrukken maar ook iets laten verdwijnen in de omgeving. Er bestaan geen foute kleuren, wel foute combinaties. Kleur op zichzelf heeft geen psychologische eigenschappen, ze krijgt deze pas door de mens. Kleuren zijn veeleer een kwestie van het gevoel dan een zaak van het verstand’. (Oegema van der Wal). De kleurenpsychologie constateerde dat de mens een bepaalde reactie kreeg bij kleurwaarneming. Nadien werd er aan deze kleur pas bepaalde karakterologische en psychologische gegevens toegeschreven, bijv. rood werkt activerend. Kleuren doen eerder een beroep op het instinct dan op het begrip. Het grondbeginsel van de kleurenpsychologie is: ‘evenwicht en afstand tussen lichte en donkere kleuren, koele en warme kleuren’. Hierdoor krijg je een rustige omgeving die niettemin dynamisch is en stimulerend werkt. Dit is een belangrijk gegeven ook bij het gebruik van kleur bij de ouderen (zie boven). Bij ouderen binnen de vgz moet rekening gehouden worden met de gemiddelde ontwikkelingsleeftijd, maar vooral ook met de functie van de ruimte (verschillen slaap-woon-activiteitenruimte). Kleur levert een gevoelswaarde op door het gemeenschappelijk kleurgevoel en de persoonlijke kleurgevoeligheid. Warme kleuren: rood, geel, oranje. Koude kleuren: blauw, groen, violet. Warm en koud heeft te maken met respectievelijk het activeren en het temperen van de bloedsomloop. Johannes Itten heeft aangetoond met het schilderen van een ruimte in blauwgroen en een ruimte in roodoranje, het gevoel voor koude en warmte drie tot vier graden verschilde. Voor de vormgeving van de ruimte is het belangrijk om zoveel mogelijk rekening te houden met de meest voorkomende reacties op kleuren. De fysieke omgeving heeft invloed op het mentale welbevinden. Kleur is een onderdeel van deze fysieke omgeving. Met kleur kun je de omgeving beïnvloeden. Kleuren hebben een grote invloed op het welbehagen van mensen. Je kunt voorkomen dat een gebouw stress oproept door te werken met de juiste kleuren. Het niet kunnen vinden van de weg in een gebouw is een belangrijke stressveroorzaker gebleken. Het is belangrijk dat mensen zich in een gebouw continu kunnen oriënteren. In openbare gebouwen zie je dat bewegwijzering wel wordt toegepast maar in woongebouwen is dit niet voor de hand liggend. Echter met kleurgebruik of het gebruik van picto’s, denk bijv. aan een grote sticker op het toilet, kun je duidelijk zien waar je bent of wat er in een ruimte gebeurd.